SpaceX’e ait kontrolsüz bir roket parçası, Ay yüzeyine çarptı. Şili’deki bir teleskop, çarpışmanın ardından oluşan enkaz ve toz bulutunu tespit etti. Bu olay, uzaydaki kontrolsüz nesnelerin ve uzay çöpü sorununu yeniden gündeme getirirken, SpaceX yetkilileri çarpışmanın güneş aktivitesi ve yer çekimi kuvvetlerinin etkisiyle meydana geldiğini bildirdi.
Şili’deki teleskoplar aracılığıyla gözlemlenen çarpışma, doğrudan görüntülenemese de 8 bin 700 kilometre hızla gerçekleşti. Boston Üniversitesi’nden Carl Schmidt, ekibinin gözlemlerinde Ay’daki çarpışmaya dair net işaretler gördüğünü aktardı. Avrupa Güney Rasathanesi’nin Şili’deki Çok Büyük Teleskop’u (VLT), çarpışmanın ardından uzaya yayılan sodyum ve lityum akışını tespit etti.
Gök bilimciler, roket parçasının Ay’ın Einstein Krateri yakınlarındaki ıssız bir alana düştüğünü tahmin ediyor. NASA’nın Ay Yörünge Keşif Aracı’nın (LRO) bölge üzerinden geçerek fotoğraf çekmesi bekleniyor. Bu sayede çarpışmanın yaşandığı bölgedeki kraterin ve oluşan hasarın kesin görselleri elde edilebilecek.
4 ton ağırlığında ve 12 metreden uzun olan söz konusu roket parçası, 15 Ocak 2025’te Cape Canaveral’dan iki özel Ay aracını fırlatmak için kullanılmıştı. Görevin ardından yörüngede serbest kalan roket, kontrolden çıkarak sürüklenmeye başlamıştı. SpaceX yetkilisi Julianna Scheiman, kazanın kasıtlı olmadığını, şirketlerinin gelecekte bu tür olayların önüne geçmek için NASA ile birlikte çalıştığını açıkladı.
Bu olay, ABD ve Çin’in Ay’a astronot gönderme yarışı sürerken uzay çöplerine ilişkin endişeleri yeniden gündeme getirdi. Daha önce 2022 yılında da Çin’e ait bir roket benzer şekilde Ay yüzeyine kontrolsüz olarak düşmüştü. Uzmanlar, roket parçasının Ay’a çarpmasının kaçınılmaz bir sonuç olduğunu belirtmişti.
